η ζωη στο νησι

Η ζωή στο νησί

Η ζωή στο νησί

Μια προσωπική αφήγηση

Έως το πρώτο μας ταξίδι σε νησί του Αιγαίου, ο σύζυγος μου Αλφ και εγώ δεν είχαμε την παραμικρή ιδέα τι θα μπορούσαν να εννοούν οι συνομιλητές μας  όταν αναφερόντουσαν στην τεράστια δύναμη του ανέμου.

Το καπέλο αδυνατεί να μείνει στη θέση του από τον αέρα, η μπουγάδα αποσπάται από το σκοινί και ίπταται. Όταν σηκώνεται μπουρίνι στο Αιγαίο δυσκολεύεσαι να προχωρήσεις, ενώ χρειάζεται να προστατέψεις το πρόσωπο σου από τον άνεμο. Καταλαβαίνει κανείς την ακατέργαστη ισχύ του ανέμου από τα δέντρα, τα οποία αναπτύσσονται έχοντας πάρει κλίση προς το νότο.

Το 1994, φίλοι μας από το νησί της Άνδρου θέλησαν να «αιχμαλωτίσουν» μέρος αυτής της αιολικής ενέργειας μέσω ενός ανεμόμυλου και μας ζήτησαν να τους βοηθήσουμε στη κατασκευή του.

Οι ανάγκες τους για ένα σπίτι δυο δωματίων ήταν απλές. Διέθεταν ένα ψυγείο και κάποιο φωτισμό, ενώ μαγείρευαν με γκάζι  χωρίς να χρειάζονται άλλες οικιακές συσκευές. Το σχέδιο τους ακουγόταν ξεκάθαρο.

Αποφασίσαμε να τους βοηθήσουμε στην κατασκευή ενός ανεμόμυλου που θα παρήγαγε 8 KW τη μέρα. Προηγούμενες παρόμοιες απόπειρες στην Ανδρο, που βρίσκεται στο βορειότερο σημείο της αλυσίδας των νησιών των Κυκλάδων, έδειχναν ότι οι εμπορικοί ανεμόμυλοι δεν ήταν αρκετά δυνατοί για να αντεπεξέλθουν στη μάχη με τους σφοδρούς ανέμους του Αιγαίου.

Οι ελάχιστοι νησιώτες που προσπάθησαν, είδαν την επένδυση τους να καταστρέφεται μετά από καταιγίδες. Είναι όμως σωστό να ειπωθεί ότι η ιδέα του ανεμόμυλου δεν είχε αντιμετωπιστεί με ιδιαίτερη σοβαρότητα στο νησί.

Καθώς το πλοίο προσέγγιζε το λιμάνι του Γαβρίου, όλα έμοιαζαν ονειρικά. Αμέσως είπα στον Αλφ ότι αν ήμουν ζωγράφος θα ξέμενα από μπλε μπογιά, στην προσπάθεια μου να απαθανατίσω τον ουρανό και τη θάλασσα με τις ακτίνες του ηλίου να χορεύουν ανάμεσα τους.

Το νησί έμοιαζε να είναι στολισμένο με μπλε σκιές – από τις πόρτες των αυλών, τα εκκλησάκια που διαστίζουν τους λόφους, τις καρέκλες και τα τραπέζια που βρίσκονται στα καφέ του λιμανιού.

Όταν αποβιβαστήκαμε  και εισήλθαμε στο μαγικό κόσμο του μπλε χρώματος, ο ανάλαφρος ρυθμός του νησιού μας έφερε σε κατάσταση σύγχυσης.  Σχεδόν κανένας δρόμος δεν είχε πινακίδα οδού ή αριθμό σπιτιού, γεγονός που θα μας διευκόλυνε να βρούμε τους φίλους μας.

Μας είχαν πει ότι το σπίτι τους βρίσκεται πάνω στα βουνά, περίπου 5 μίλια από το λιμάνι. Ήταν κατασκευασμένο από πέτρα και βαμμένο στο παραδοσιακό άσπρο χρώμα με γύψο, ενώ στην αυλή υπήρχαν μπλε γλάστρες. Έμεινα έκπληκτη όμως, όταν αντιλήφθηκα ότι στην Ανδρο υπήρχαν εκατοντάδες αν όχι χιλιάδες γλάστρες που ταίριαζαν σε αυτή την περιγραφή!

Περιπλανηθήκαμε για κάμποσο στο νησί, προσπαθώντας να μάθουμε από τους έμπορους στην περιοχή του λιμανιού αν γνώριζαν τους φίλους μας. Σε καμία περίπτωση δεν μπορούσαμε να φανταστούμε ότι οι ντόπιοι τους γνώριζαν με τα μικρά ονόματα τους, και έτσι η προσπάθεια μας να βρούμε τον κύριο και την κυρία Τάδε ήταν ανεπιτυχής.

Ρωτήσαμε σε κάθε καφενείο, ταβέρνα και σουπερμάρκετ που συναντήσαμε, αλλά η τύχη μας άλλαξε μόνο όταν εντοπίσαμε ένα κτηματολογικό γραφείο όπου για καλή μας τύχη είχε αναλάβει να εκτιμήσει την αξία της ιδιοκτησίας των φίλων μας. Μας έστειλαν στον προορισμό μας, δίνοντας τις κατάλληλες οδηγίες στον οδηγό του ταξί.

Τότε ξεκίνησε ο σχεδιασμός και η κατασκευή του ανεμόμυλου. Τα περισσότερα μέρη του προέρχονταν από σωρούς σκουπιδιών του νησιού, εκτός από την γεννήτρια εικοσιτεσσάρων volt που είχαμε μαζί μας.

Δεν σκοπεύαμε να κερδίσουμε βραβείο ομορφιάς, απλά θέλαμε να φτιάξουμε ένα ανεμόμυλο που να λειτουργεί.

Το κεντρικό μέρος του στροφείου ήταν κάποτε τροχοφόρα βάση καρέκλας γραφείου και οι έλικες του ανεμόμυλου ήταν μέρος ενός παλιού τραπεζιού. Οι ράβδοι ευστάθειας ήταν σιδερένιοι σωλήνες νερού.

Καθόλη τη διάρκεια της κατασκευής του ανεμόμυλου υπήρχαν πολλοί δύσπιστοι ως προς το εγχείρημα μας.

Ελάχιστοι πίστευαν πως μια ομάδα ερασιτεχνών όπως εμείς ( δάσκαλος κοινωνιολογίας, καθηγητής ιστορίας, πωλητής φωτογραφικών μηχανών και μια γραμματέα) θα μπορούσαν να μετατρέψουν ένα σωρό από ανακυκλωμένα σκουπίδια σε έναν λειτουργικό ανεμόμυλο.

Μας πήρε δυο καλοκαίρια, αλλά στο τέλος καταφέραμε να κατασκευάσουμε ένα πρότυπο μοντέλο ανεμόμυλου.

Με μόνο μια ευκαιρία να κολυμπήσουμε στη θάλασσα, ήρθε ο καιρός για να επιστρέψουμε στις δουλειές μας.

Όμως, δεν θέλαμε να αφήσουμε πίσω εικόνες όπως τα ασπροβαμμένα σκαλιά των χωριών, τα προβατάκια που εκτρέφαν οι ντόπιοι στις αυλές τους, τα κτήματα με τα ελαιόδεντρα και τι μουσική του μπουζουκιού που ακούγαμε σε κάθε ταβέρνα.

Πίσω στη Γερμανία, το θέλγητρο της Ελλάδας στριφογύριζε στο κεφάλι μας. Δεν μπορούσαμε να ξεχάσουμε τις εικόνες από την Ελλάδα: τις γάτες που περίμεναν στο λιμάνι να μοιραστούν τη ψαριά της ημέρας, τα χωράφια με τις εκατοντάδες λεμονιές και τους δρόμους με τις πολλές στροφές, αλλά και την μοναδική θέα στη θάλασσα.

Ακούγαμε ελληνική μουσική πίνοντας ρετσίνα, αλλά τίποτα δεν μπορούσε να συγκριθεί με τη πραγματική ζωή στο νησί.

Αναπολώντας τις όμορφες στιγμές των διακοπών μας μέσα από το άλμπουμ φωτογραφιών, υποσχεθήκαμε να αφήσουμε τη ζωή της πόλης και να συνεχίσουμε τη ζωή μας σε κάποιο από τα παραδεισένια νησιά του Αιγαίου.

Αλλά σε ποιο; Διαβάσαμε ταξιδιωτικούς οδηγούς και ψάξαμε στο διαδίκτυο. Ακούσαμε ιστορίες φίλων για επισκέψεις σε διάφορα νησιά και καταβροχθίσαμε ταξιδιωτικά άρθρα. Κάτσαμε και δημιουργήσαμε μια λίστα με στοιχεία που θα έπρεπε να είχε το δικό μας νησί.

  • Πολλά δέντρα
  • Επαρκή ύδρευση
  • Νοσοκομείο
  • Σύνδεση με πλοία
  • Αεροδρόμιο
  • Επαρκή συγκοινωνία με λεωφορεία
  • Ασφαλτωμένους δρόμους
  • Καταστήματα ανοιχτά και το χειμώνα

Η αναζήτηση νέου τόπου διαμονής δεν είναι εύκολη διαδικασία. Το δυσκολότερο ήταν ότι κανείς από εμάς δεν είχε μείνει ποτέ σε νησί.

Η μετοίκηση πάντως δεν ήταν καινούργια έννοια για εμάς. Γεννήθηκα έξω από τη Βοστόνη και μεγάλωσα στις δυτικές πολιτείες των ΗΠΑ, ενώ από τα 21 μου είχα ξενιτευτεί στη Γερμανία.

Ο Αλφ γεννήθηκε στο Ντίσελντορφ της Γερμανίας, αλλά το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του το έζησε στη βορειοδυτική Ισπανία. Συνεπώς, η μετανάστευση ήταν στο αίμα μας!

Δαπανήσαμε σημαντική ενέργεια για σκέψεις σχετικά με το τι θα πρέπει να διαθέτει το νησί, δίνοντας ελάχιστη σημασία στην κατοικία. Διακαής πόθος και για τους δυο μας ήταν να εγκαταλείψουμε το διαμέρισμα των 44 τετραγωνικών μέτρων στην πόλη.

Ξεκινήσαμε να καταγράφουμε τις ανάγκες μας για τη νέα κατοικία και τα μέσα που έπρεπε να πληροί:

  • Να είναι μια μικρή ανεξάρτητη κατοικία
  • Να έχει κήπο με δέντρα
  • Να διαθέτει επιπλέον ελεύθερη γη
  • Να υπάρχει παροχή νερού, ηλεκτρισμού και τηλεφωνικής γραμμής
  • Να βρίσκεται κοντά στην πόλη για να χρησιμοποιούμε το λεωφορείο

Διατηρήσαμε τις ανάγκες μας λιτές, ενώ περιορίσαμε το ενδιαφέρον μας σε παλιά σπίτια και αγροικίες.

Μολονότι δεν είχαμε ιδιόκτητο σπίτι στο παρελθόν, σκεφτήκαμε πως θα πρέπει να είναι κατοικήσιμο εξ αρχής, ώστε να μπορούμε να μείνουμε εκεί κατά τη διάρκεια της ανακαίνισης.

Συνεπώς, διαγράψαμε όλα τα μισογκρεμισμένα σπίτια που αντί για την οροφή έβλεπες τον ουρανό. (Είναι αλήθεια πάντως ότι αυτά τα σπίτια μπορείς να τα αγοράσεις πάμφτηνα, αλλά σε καμία περίπτωση δεν θέλαμε να μετακομίσουμε από τη Γερμανία -με τα έπιπλα και τη γάτα μας- και στο τέλος να διαμένουμε σε δωμάτιο ξενοδοχείου στο ονειρεμένο για εμάς νησί.)

Ίσως να βάλαμε πρώτα την άμαξα και μετά το άλογο, αλλά είχαμε ήδη παραιτηθεί από τις δουλειές μας. Κερδίζαμε τα προς το ζην από άρθρα που γράφαμε και από μεταφράσεις βιβλίων.

Θεωρήσαμε πως αν έχουμε στη νέα μας κατοικία σύνδεση στο διαδίκτυο θα συνεχίζαμε να δουλεύουμε με τον ίδιο τρόπο.

Ενώ σκεφτόμασταν δογματικά τη ζωή σε ένα ελληνικό νησί, ποτέ δεν ξεχάσαμε ότι είχαμε περιορισμένο εισόδημα. Θα έπρεπε να συνεχίσουμε να δουλεύουμε ακόμα και την επομένη που θα φτάναμε στο νησί.

Γραφτήκαμε σε εντατικά μαθήματα της νέας ελληνικής γλώσσας. Επισκεφθήκαμε το ελληνικό προξενείο με ερωτήσεις για τις διαδικασίες  μεταφοράς της γάτας, τη συμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων, την εισαγωγή και άδεια κυκλοφορίας του σκούτερ.

Η μια λίστα από ερωτήσεις διαδεχόταν την άλλη. Θέλαμε να έχουμε λύσει κάθε πιθανό πρόβλημα εκ των προτέρων.

Πούλησα τα διακοσμητικά φυτά στις υπαίθριες αγορές και χάρισα τα περίσσια έπιπλα, όπως και αρκετά χειμερινά ρούχα. Είχαμε πακετάρει και ήμασταν σχεδόν έτοιμοι για το ταξίδι. Αλλά που θα πηγαίναμε;

Ερευνώντας στο διαδίκτυο, αλλά και από πληροφορίες που βρήκαμε σε ταξιδιωτικά βιβλία, αποκλείσαμε αρκετά νησιά.

Μερικά ήταν πολύ μεγάλα, άλλα πολύ τουριστικά. Κάποια δεν είχαν ικανοποιητική συγκοινωνία πλοίων και κάποια άλλα ήταν δίχως αεροδρόμιο.

Αν ένας οδηγός αναφερόταν σε κάποιο νησί ως βραχώδες με ελάχιστα δέντρα, εμείς το βγάζαμε από τη λίστα, με αποτέλεσμα να την ψαλιδίζουμε συνεχώς.

Κατά τη διάρκεια ολιγοήμερης επίσκεψης το Μάιο του 1999 στα Δωδεκάνησα, επισκεφθήκαμε τη Κάρπαθο για τις ανάγκες ενός άρθρου σχετικά με παραδοσιακά κοστούμια και τη μουσική στο νησί.

Ενώ ήμασταν εκεί, αποφασίσαμε να κοιτάξουμε για κατοικίες υπό πώληση. Βρήκαμε κάποιον αρχιτέκτονα με λίστες από φίλους που ενδιαφερόντουσαν να πουλήσουν διάφορες ιδιοκτησίες. Άραγε, θέλαμε να δούμε μερικές από τις παλιές κατοικίες; Σίγουρα, γιατί όχι;

Η Κάρπαθος δεν βρισκόταν στο κατάλογο των πιθανών νησιών που είχαμε συντάξει, αλλά δεν είχαμε τίποτα να χάσουμε. Ξεδίπλωσα τη λίστα με τα χαρακτηριστικά που θέλαμε να πληροί η κατοικία και τα απαρίθμησα στον αρχιτέκτονα. Αυτός άκουσε προσεκτικά τις ανάγκες μας και παρέμεινε για κάμποσο σκεπτικός. Στη συνέχεια, μας ανέφερε πως ήξερε μια αντίστοιχη περιοχή…

Καθώς κατευθυνόμασταν από το λιμάνι της Χώρας στο χωριό, μυρωδιές από φασκομηλιά και θυμάρι πλημμύρισαν τον αέρα.

Ξαφνικά περικυκλωθήκαμε από ελαιώνες και εσπεριδοειδή δέντρα, ενώ λουλούδια  βρίσκονταν παντού.

Τα αυτοκίνητα σταματούν στην κεντρική πλατεία του χωριού και από εκεί με τα πόδια ακολουθείς τα στενά δρομάκια και τα σκαλιά.

Η θέα της θάλασσας από το σημείο αυτό ήταν τόσο μαγευτική που μας έκλεψε την καρδιά. Ο αρχιτέκτονας είχε καταλάβει ακριβώς τι ψάχναμε.

Σταματήσαμε μπροστά από μια ασπροβαμμένη αγροικία, όπου την αυλή την προστάτευαν μεγάλες αμυγδαλιές.

Το πάχος του πέτρινου τοίχου διατηρεί το σπίτι δροσερό το καλοκαίρι και το χειμώνα ζεστό, μας εξήγησε (Τα περισσότερα παλιά σπίτια δεν έχουν θέρμανση, εκτός από το τζάκι που χρειάζεται να ανάψει τις κρύες χειμερινές νύχτες).

Περπατήσαμε ολόγυρα στο ξύλινο πάτωμα. Κοιτάξαμε αν τα παράθυρα είχαν θέα στη θάλασσα και εξετάσαμε την οροφή.

Άνοιξα τη βρύση και το κρύο νερό ξεπήδησε με μιας.  Το διπλανό κτήμα ήταν ένα παχύ στρώμα από άγριες αγκινάρες και δεν υπήρχε διαθέσιμος χώρος για κήπο.

Ο άντρας μου και εγώ σταθήκαμε στο σημείο ξελογιασμένοι. Σχεδόν εκστασιασμένοι, παρακολουθούσαμε τις κατσίκες να πηλαλούν στις βουνοκορφές.

Από απόσταση ερχόντουσαν ήχοι από πρόβατα και ένα γαϊδουράκι, ενώ περιστασιακά ένας σκύλος γάβγιζε.

Είχα ήδη εντυπωσιαστεί όπως και ο Αλφ. Ο αρχιτέκτονας μας έδειξε μερικές άλλες κατοικίες αλλά η καρδιά μας δεν ήταν εκεί.

Είχαμε ήδη βρει το σπίτι των ονείρων μας. Απλά δεν το είχαμε αποκαλύψει. Όχι τουλάχιστον ακόμα.

Μόλις επιστρέψαμε στη Γερμανία, ο σύζυγός μου κανόνισε με έναν  ειδικό κτιρίων να επισκεφθούν την Κάρπαθο ώστε να ελέγξει το σπίτι. Εμείς δεν γνωρίζαμε το παραμικρό για τα θεμέλια, τις οροφές ή οτιδήποτε άλλο.

Ίσως βλέπαμε τα πάντα από την καλή τους μεριά.  Αφού πήγανε στην Κάρπαθο για να το ελέγξουν, ο ειδικός θεώρησε πως η ποιότητα του ήταν άριστη ώστε να την προσδιορίσει ως κλοπή. Αμέσως κάναμε προσφορά και μετά από λίγες διαπραγματεύσεις συμφωνήσαμε στην τιμή.

Κάναμε σχέδια για να μετεγκατασταθούμε σε μερικούς μήνες. Το μόνο που είχε μείνει ήταν να καθαρίσουμε ορισμένα οικιακά αντικείμενα. Έχουμε συσκευάσει τη ζωή μας σε αυτά τα επτά χρόνια ζωής στο νησί.

Όταν δε γράφουμε άρθρα ή ιστορίες, θα μας βρείτε να δουλεύουμε σκληρά στον κήπο συγκομίζοντας  ελιές και αμύγδαλα. Έχουμε φυτέψει νέα δέντρα και εάν ο άνεμος το επιτρέψει, κάποια ημέρα θα παράγουν φρούτα: λεμόνια, πορτοκάλια, μανταρίνια, σύκα, αχλάδια, ροδάκινα και μήλα.

Τρελαινόμαστε για αγκινάρες!  Όταν ήρθαμε υπήρχαν 50 ή 60 ρίζες, ενώ τώρα είναι περίπου διακόσιες.

Πριν εγκατασταθούμε στην Ελλάδα, ποτέ δεν είχα ούτε γάντια για εργασίες σε κήπο. Τώρα έχουμε έναν σωστό υπαίθριο κήπο με λαχανικά, ενώ ο Αλφ προσπαθεί να βάλει το χέρι του στην μελισσοκομική.

Ο χαλαρός και ανάλαφρος ρυθμός του νησιού μας έχει επηρεάσει. Η ζωή στο χωρίο σημαίνει να συμμετέχεις και να παρακολουθείς γάμους, βαφτίσια και κηδείες.

Ακόμα βγάζουμε την ελληνική σημαία κατά τη διάρκεια των επίσημων εορτών. Χορεύουμε στις εκδηλώσεις του νησιού στους ήχους του παραδοσιακού λάουτου, της λύρας και του τσαμπούνι (είδος πίπιζας).

Μαζί με τις γυναίκες του χωριού ασπρίζουμε τα σκαλιά λίγο πριν το Ορθόδοξο Πάσχα. Το καλοκαίρι σμίγουμε με τους ντόπιους και τους τουρίστες και παρακολουθούμε κονσέρτα και λαϊκές παραστάσεις στο αμφιθέατρο του νησιού.

Τα ζώα παίζουν σημαντικό ρόλο στη ζωή μας, όχι μόνο επειδή έχουμε σώσει – υιοθετήσει τρία σκυλάκια και 26 γάτες, αλλά επειδή τα αγαπάμε.

Είναι για εμάς ρουτίνα πλέον να ξεχωρίζουμε τα αποφάγια σε τρεις κατηγορίες … στα κατοικίδια μας, στις κότες των φίλων μας και στο πρόβατο του γείτονα.

Leave a Response

Your email address will not be published. Required fields are marked *